ENFLASYON NİÇİN DÜŞMÜYOR?Enlasyonu düşürmek yani dezenflasyon programı uygulamak için IMF öğretisine göre aşağıda belirttiğimiz üç koşulun gerçekleşmesi gerekir.Bunlar sırasıyla;(a) ülke içi ücretler ve fiyatlar tam esnek olmalı, ücretler önceden belirlenmemeli ve endekslenmemelidir.(b)Ücret artışlarında enflasyon bekleyişleri dikkate alınmalı, geçmiş dönemin enflasyon oranı ücretlere yansıtılmamalıdır.(c)Devalüasyon beklentisi ortadan kalkmalı bu nedenle dalgalı kura geçilmelidir. Merkez bankasına tam bir güven oluşmalı, senyoraj baskısı ortadan kalkmalı, kamu maliyesinin harcama ve gelirleri büyüme oranı ile tutarlı olarak artmalıdır. Para arzında herhangi bir artış beklentisi olmamalıdır.Bu arada Türkiye, 1990’lı yıllarda moda olmaya başlayan enflasyon hedeflemesi rejimine 2006 yılında geçti. Bu rejimde de yukarıda sıraladığımız koşulların yanı sıra bazı teknik ayrıntılar aranır.Nedir bunlar? Şöyle sıralayalım; yeni bir fiyat endeksi yapmak, bunu Türkiye yaptı. Ve 2003 bazlı yeni bir tüketici fiyat endeksi oluşturdu. Bilindiği gibi dalgalı kur rejimine daha önceden geçmişti Türkiye.Diğer teknik ayrıntılara gelince…Senyoraj baskısı olmaması, interbank faiziyle enflasyon hedefinin tutarlı olması gerekir. Yine Merkez Bankası operasyonları şeffaf ve kamu oyunu bilgilendirerek yapılmalıdır. Merkez bankası, itibarı yerinde, konservatif, bağımsız ve enflasyon hedefine odaklanmış, bu hedefe yönelik para politikasını yönetebilen bir yapıda olmalıdır. Daha doğrusu halk, Merkez Bankasına güvenmelidir. Aksi halde enflasyon hedeflemesinde başarı mümkün olmaz.Şimdi bu koşulların yerine getirilip getirilmediğine bakalım…Enflasyon nihayetinde parasal bir olaydır. Para arzı büyüme hızının çok üzerinde artarsa enflasyon olur. Bu ilk çağlardan beri bilinen bir gerçektir.Şimdi bizdeki gelişmeler bakalım…Son 39 ayda aylık ortalama GSYİH büyüme hızı binde 4 olarak gerçekleşti. Buna karşılık para arzı (M2) aylık ortalama yüzde 5 oranında arttı.Yine senyorajın püre (saf) kısmını gösteren rezerv paradaki artış son 39 ayda 579.6 milyar liradan 4 trilyon 525 milyar liraya yükseldi. Yani yaklaşık 4 trilyon lira pure senyoraj yapıldı. Bu arada İstanbul Borsası referans faiz oranı kısa vadede yüzde 42.65, TCMB politika faizi yüzde 43 olarak Ağustos 2025 ortasında yaşanıyor.Bütün bunların yanında peki hedef enflasyon aralığı nedir? Son açıklamaya göre yüzde 25-29 aralığı belirlendi. Peki 2025 Yılı Programında hedef enflasyon oranı ne kadardı? Hemen hatırlayalım yüzde 17.5 düzeyindeydi.O halde enflasyonu durdurabilmek için önce senyorajı ve para arzını büyüme hızı ile tutarlı hale getirmemiz gerekiyor. Dolayısıyla enflasyon hedeflemesi rejimi yerine para arzını hedeflemekte fayda var. Para arzını hedeflemenin velocity (paranın devir sürati) gibi sorunu olsa da mevcut uygulamadan çok daha yararlı olacağı açık bir gerçektir